Logo

ENVIR ADVOCATEN

Keizersgracht 451-1V, 1017 DK Amsterdam
Postbus 10012, 1001 EA Amsterdam

T +31 20 737 20 66
F +31 20 796 92 22

Bevestiging PAS-melding geen besluit: dan maar een handhavingsverzoek?!

Terug naar overzicht

Op 6 november jl. concludeerde de ABRvS dat de bevestiging van een PAS-melding geen besluit is. Kun je hier dan helemaal niets meer tegen doen? 

Nee, is het simpele antwoord op die vraag. Dat zal ik hieronder nader toelichten. Eerst geef ik een korte schets van de uitspraak en bijbehorende regelgeving. 

Relevante wet- en regelgeving

Met de vaststelling van het Programma Aanpak Stikstof ("PAS") zijn activiteiten die leiden tot een toename van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden vergunningvrij als de hoeveelheid stikstofdepositie die wordt veroorzaakt de zogeheten "grenswaarde" niet overschrijdt. Deze grenswaarde is dynamisch, waardoor de hoogte van de grenswaarde afhankelijk is van het aantal initiatieven dat een beroep heeft gedaan op deze grenswaarde. Bij de vaststelling van het PAS is per Natura 2000-gebied de zogeheten "depositieruimte voor grenswaarden" vastgesteld, in mol/hectare/jaar. Dat is de totale hoeveelheid ruimte die per Natura 2000-gebied beschikbaar is voor verguningvrije initiatieven met stikstofdepositie. Er is ook een maximum gesteld aan de hoeveelheid depositieruimte die per initiatief mag worden gebruikt. Hiertoe is in art. 19kh, lid 7, Natuurbeschermingswet 1998 ("Nbw") in combinatie met art. 2 lid 1, Besluit grenswaarden programmatische aanpak stikstof, bepaald dat de grenswaarde 1 mol/ha/jaar is. Dat betekent dat ieder initiatief dat leidt tot een stikstofdepositie van maximaal 1 mol/ha/jaar op een Natura 2000-gebied, een deel van depositieruimte voor grenswaarden kan benutten.

De consequentie daarvan is uiteraard dat op een gegeven moment de beschikbare depositieruimte per Natura 2000-gebied op kan raken. Om zo'n situatie te voorkomen, bepaalt art. 2, lid 3, van het Besluit grenswaarden dat de grenswaarde per Natura 2000-gebied automatisch 0,05 mol/ha/jaar wordt op het moment dat 5% of minder van de depositieruimte voor grenswaarden beschikbaar is. In dat geval is een bepaalde activiteit dus alleen vergunningvrij indien deze activiteit leidt tot maximaal 0,05 mol/ha/jaar op een Natura 2000-gebied dat in de PAS is opgenomen.

Als een bepaald initiatief niet meer stikstofdepositie veroorzaakt dan de op dat moment geldende grenswaarde, dient dit gemeld te worden (art. 8 van de Regeling programmatische aanpak stikstof). AERIUS Register - het systeem waarmee o.a. de uitgegeven grenswaarden wordt geregistreerd - stuurt vervolgens een meldingsbevestiging.

De uitspraak

De uitspraak van de voorzieningenrechter van de ABRvS gaat in op de kwalificatie van de meldingsbevestiging. Is dit een besluit waartegen bezwaar en beroep mogelijk zijn, of juist niet? De ABRvS stelt m.i. terecht vast dat geen sprake is van een besluit. Immers, uit het hierboven beschreven wettelijk systeem volgt rechtstreeks of een bepaald initiatief gebruik kan maken van de depositieruimte voor grenswaarde en zodoende vergunningvrij is. De meldingsbevestiging vanuit AERIUS Register voegt daaraan niets toe. De meldingsbevestiging bevat slechts een weergave van de gegevens die bij de melding zijn ingevoerd. Deze melding wordt ook niet beoordeeld door het bevoegd gezag. Anders gezegd: ook zonder de melding of de bevestiging daarvan zou een bepaald initiatief, mits voldaan wordt aan de wettelijke eisen, vergunningvrij zijn.

Wat nu te doen tegen een melding?

Ook al is de bevestiging van een melding geen besluit, dat betekent niet dat er in het geheel niet kan worden opgekomen tegen een initiatief dat een beroep doet op de depositieruimte voor grenswaarde. Ook in die situatie kan immers een verzoek om handhaving worden ingediend, waarbij gesteld kan worden dat het initiatief meer stikstofdepositie veroorzaakt dan de beschikbare grenswaarde voor depositieruimte op het moment dat de melding werd gedaan. Uiteraard zal dit verzoek dan wel onderbouwd moeten worden met relevante gegevens, om de gestelde overtreding van de Nbw te kunnen motiveren. Het verzoek moet ook worden gedaan door een belanghebbende. Heb je immers geen belang bij de geconstateerde overtreding, dan heb je ook geen belang bij een handhavingsverzoek. 

Marieke Kaajan